Các mô hình nến Nhật cơ bản

1. Giới thiệu nến Nhật

Nến Nhật (Candlestick) là dạng biểu đồ trực quan nhất, thể hiện 4 mức giá: mở cửa (Open), cao nhất (High), thấp nhất (Low), đóng cửa (Close).

• Thân nến: khoảng cách giữa giá mở và đóng.
• Bóng nến: khoảng cách từ thân đến giá cao/thấp nhất.
• Nến xanh (tăng): đóng > mở.
• Nến đỏ (giảm): đóng < mở.

2. Doji

• Đặc điểm: giá mở ≈ đóng, thân rất nhỏ, bóng trên/dưới dài.
• Ý nghĩa: thị trường giằng co, thiếu quyết đoán.
• Tín hiệu: có thể đảo chiều nếu xuất hiện sau xu hướng mạnh.

Ví dụ: VN-Index tăng 10 phiên liên tiếp, xuất hiện Doji bóng dài → cảnh báo điều chỉnh.

3. Hammer (Cây búa)

• Đặc điểm: thân nhỏ, bóng dưới dài (≥2 lần thân), bóng trên ngắn hoặc không có.
• Ý nghĩa: phe bán chiếm ưu thế đầu phiên nhưng phe mua kéo giá lên mạnh.
• Tín hiệu: đảo chiều tăng nếu xuất hiện ở đáy.

4. Shooting Star (Sao băng)

• Đặc điểm: ngược Hammer, bóng trên dài, thân nhỏ, bóng dưới ngắn.
• Ý nghĩa: phe mua đẩy giá lên nhưng phe bán áp đảo cuối phiên.
• Tín hiệu: đảo chiều giảm nếu xuất hiện ở đỉnh.

5. Engulfing (Nhấn chìm)

• Bullish Engulfing: nến xanh lớn bao trùm toàn bộ nến đỏ trước đó → tín hiệu đảo chiều tăng.
• Bearish Engulfing: nến đỏ lớn bao trùm nến xanh trước đó → tín hiệu đảo chiều giảm.

Ví dụ: Cổ phiếu VNM tạo Bearish Engulfing ở vùng kháng cự mạnh → giá quay đầu giảm.

6. Morning Star & Evening Star

• Morning Star (Sao Mai): 3 nến – 1 nến giảm mạnh, 1 nến nhỏ (doji/spinning top), 1 nến tăng mạnh → đảo chiều tăng.
• Evening Star (Sao Hôm): ngược lại, báo hiệu đảo chiều giảm.

7. Một số mô hình nến khác

• Spinning Top: thân nhỏ, bóng dài → giằng co mạnh.
• Marubozu: nến không có bóng → xu hướng cực mạnh (mua/bán áp đảo).
• Harami: nến nhỏ nằm gọn trong nến lớn trước đó → dấu hiệu tích lũy.

8. Tâm lý phía sau mô hình nến

Mỗi mô hình phản ánh sự thay đổi cán cân cung – cầu:

• Hammer: lực bán kiệt, phe mua trở lại.
• Shooting Star: phe mua suy yếu, phe bán mạnh lên.
• Engulfing: phe mới áp đảo hoàn toàn phe cũ.
• Doji: thị trường phân vân, dễ xuất hiện biến động tiếp theo.

9. Cách sử dụng mô hình nến hiệu quả

• Kết hợp với khối lượng: tín hiệu mạnh hơn khi volume tăng.
• Kết hợp hỗ trợ/kháng cự: mô hình tại vùng quan trọng → đáng tin cậy hơn.
• Kết hợp chỉ báo kỹ thuật: RSI, MACD, Bollinger… để xác nhận.

10. Ví dụ minh họa

Cổ phiếu HPG: Sau chuỗi giảm mạnh, xuất hiện Hammer tại vùng hỗ trợ 25.000đ kèm volume cao → tín hiệu đảo chiều tăng. Cổ phiếu SSI: Hình thành Evening Star ở kháng cự 40.000đ → đảo chiều giảm, nhà đầu tư chốt lời kịp thời.

11. Ưu – Nhược điểm của mô hình nến

• Ưu điểm: trực quan, dễ nhận biết, phản ánh tâm lý thị trường.
• Nhược điểm: nhiều tín hiệu giả, cần kết hợp công cụ khác.